Enige tijd geleden kwamen er 3 briards, zware gevallen van achterstallig onderhoud, helemaal vanuit regio Nijmegen naar Vijlen.                     Daar is mijn TRIMSALON gevestigd, genaamd 

Monique Honden-Katten Kapsalon.

Hun bazen waren naar mij doorverwezen door een collega-fokker en door de vraagbaak van de NBC, waarvoor nog mijn hartelijk dank. Deze lange rit maakten deze klanten niet zomaar; zij konden geen trimsalon vinden waar men bereid was deze chaos nog handmatig op te lossen. Dus scheren zou het enige alternatief zijn.

Als briard-fokker zijnde, wist ik natuurlijk als geen andere trimster hoe, normaal gesproken, de evaluatie van de briardvacht verloopt, de vachtstructuur is, en hoe dit ras zich gedraagt tijdens de behandeling. Ik kon dus redelijk inschatten of ontklitten mogelijk was en zin had.

De eerste twee briards hoorden bij elkaar en waren een zwarte reu van +/- 4 jaar en een fauve teefje van +/- 2 jaar oud.

Zwarte vachten in het algemeen zijn voorzien van een dikker glazuurlaagje om elke haar afzonderlijk, waardoor de haarschubben meer gesloten zijn en de haren gladder en stijver. Terwijl de fauve vachten voor velen er aantrekkelijker uitzien door hun hogere aaibaarheidsfactor en door hun warmere uitstraling, wordt licht bij de zwarte vachten meer weerkaatst waardoor deze mooier glanzen. Dit alles maakt ook dat deze zwarte vachten verhoudingsgewijs net iets makkelijker te kammen en te borstelen zijn.                                                                                                            Dit was ook het geval bij deze twee. De zwarte had al een volwassen vacht. Deze behoort volgens de standaard te bestaan uit een stevige bovenvacht, als van een geit, met weinig onderwol. Wat voor een geit hier bedoelt wordt is mij nog niet duidelijk…. Aangezien het al lange tijd geleden was dat hij onderhouden was, had hij daarbij een flinke portie dood haar. Het was net de rui periode, en deze valt vaak samen met één van de vochtige periodes in het jaar. De bovenvacht van de briard kent een zogenaamde mozaïek-verharing . Daarbij worden de haren afzonderlijk haar voor haar afgestoten om vervangen te worden door de nieuw doorkomende haren. De ondervacht zal,volgens de boekjes, in z’n geheel in enkele weken tijd verwisseld worden voor een nieuwe (blok-rui). Dit proces wordt in gang gezet door het korter (herfst) of langer (lente) worden van de dagen ofwel is afhankelijk van het aantal zonuren. In de rui gaan de nieuwe haren groeien die dan de oude haren proberen weg te duwen. Voor een stokharige of kortharige hond is het voldoende om regelmatig met zijn vacht langs uw broek te strijken. Een langharige hond zoals de briard zult u een handje moeten helpen met het wisselen van zijn vacht door hem te borstelen en te kammen. Omdat het ruien ook jeuk veroorzaakt, zal de hond zich gaan krabben, dus zult u extra bedacht moeten zijn op het onstaan van klitten. Als de haren nat worden, zuigen ze in meerdere of mindere mate het vocht op, afhankelijk van hoe poreus de vacht is. Als de haren daarna opdrogen, krimpen ze weer. Als de haarschubben niet goed bedekt zijn en dus een soort van weerhaakjes vormen, zullen zij hierbij in elkaar grijpen. Klitten dus!

De fauve briard zag er door de klitten uit als een gecoupeerde briard, al was dit niet het geval. Als de vacht eenmaal zodanig vervilt is, zal de nieuwe vacht helaas verstikken o.a. door de dode haren die nog in de haarwortels zitten.Dode haren hebben geen sluitend glazuurlaagje meer en worden ook niet "gesmeerd"door talg. Je kunt het ook zien want de vacht is dof en de kleur vaal.

Het teefje had duidelijk nog een jeugdvacht. Vooral bij de fauve briards is de evolutie van de vacht goed te zien. Zo rond de eerste loopsheid, ergens tussen de twaalf en achttien maanden, zie je de vachtkleur van de teefjes veranderen van de gewenste warme, donker fauve kleur naar het ongewenste blond. Meestal volgen de reuen een paar maanden later. De briards wordt met recht ook wel "toverballen"genoemd! Sommige briards krijgen zelfs de kleur van stopverf, terwijl anderen slechts enkele tinten lichter worden. Het lijkt erop dat dit ontkleuren van de vacht in gang gezet wordt o.i.v. hormonen. Pas tegen het derde of zelfs vierde jaar zal de briard zijn volwassen vacht hebben. In de tussentijd zie je ook qua vachtstruktuur de nodige veranderingen ontstaan. De wollige, zachte jeugdvacht zal plaatsmaken voor een hardere "tussenvacht". En als dan de volwassen vacht eenmaal verschijnt, lijkt deze weer iets gladder van struktuur te zijn. En dus ook glanzender, mede door de diepere kleur die weer terug is. Tijdens deze vachtwisselingen zul je weer extra attent moeten zijn op het onstaan van klitten. Terwijl een gezonde, volwassen vacht met een beetje handigheid misschien één uurtje onderhoud per week vergt, zal de jeugdvacht tijdelijk misschien wel dagelijks geborsteld en gekamd dienen te worden. Omdat de haarschubben van dode haren open staan, doordat deze niet meer voorzien worden van talg,grijpen deze eerder in elkaar. Daarbij is een lichtergekleurde vacht vaak wat poreuzer. Het glazuurlaagje is wat dunner,de haren daardoor wat minder glad en stijf en daardoor wat buigzamer. Dus klitgevoeliger! Maar natuurlijk is de kleur niet het enige bepalende voor de kwaliteit van de vacht. Erfelijkheid speelt hierin een grote rol, en voeding, omgevingsfactoren en de manier van borstelen zijn ook zeer belangrijk. Het is voor fokkers steeds belangrijk ouderdieren te selekteren met goede vachtstrukturen. Puppykopers en de honden zelf zullen hiervoor dankbaar zijn want zo blijven de vachten onderhoudsvriendelijk.De voeding is ook erg bepalend voor de vachtkwaliteit. Deze is natuurlijk verantwoordelijk voor de algehele gezondheid van de hond. Het gezegde luidt dan ook:"De vacht is de spiegel van de gezondheid". Het is frappant om te zien hoe snel de vachtkleur en glans kunnen wegtrekken als de hond opeens in mindere conditie verkeert. Kijk bijvoorbeeld maar naar een teefje dat net een nest heeft gehad. Ook is dit weer een voorbeeld van een wisselende hormoonspiegel die zijn invloed heeft op de vacht. Na +/- twaalf weken zal het teefje haar vacht "eruit gooien". Ook kunnen stresshormonen overigens verantwoordelijk zijn voor een plotselinge schrikrui. Dit kan bijvoorbeeld handig zijn als de hond wordt vastgegrepen, z’n tegenstander heeft vervolgens niet meer dan een hap met haren in zijn bek! Maar weer even terug naar de voeding. Deze zal, vooral bij de lange vacht als van de briard, van voldoende kwaliteit moeten zijn. Eerst zullen de vitale organen gevoed worden, voordat de huid en daarna ook vacht aan bod komen. Voedingen van mindere kwaliteit hebben vaak een hoger eiwitgehalte, wat een goedkope energieleverancier is. Maar voor een gezonde vacht is een voeding met voldoende kwalitatief hoogwaardige vetten vereist (Hill's Science Plan). Vanuit een gezonde huid kan er dan o.a. voldoende talg geleverd worden die die lange briardharen kan smeren. En die verdeling van dat talg vindt dan weer plaats o.a. door het borstelen. Dat borstelen, daar valt natuurlijk ook weer het een en ander over te zeggen. Eerst wil ik nog even kwijt dat een van binnenuit goed gevoede vacht veel minder intensief geborsteld hoeft te worden, buiten dat deze er veel beter uitziet. Je kunt de beste kamhulpen gebruiken die er te koop zijn, maar deze zullen het natuurlijke talg niet snel kunnen vervangen. Daarmee wil ik niet zeggen dat een goede borstelspray daarmee overbodig is. Het gebruik hiervan is goede manier om de haren extra glad te maken waardoor deze makkelijker uit elkaar glijden waardoor de vacht minder snel zal beschadigen tijdens het borstelen. Ook de kwaliteit van de gebruikte borstel en de kam zijn bepalend voor het al dan niet beschadigen van de vacht tijdens het borstelen.Een varkensharen borstel, waarbij stevige haarbosjes wijd uiteen zijn ingeplant is een goede keus. De Mason Pearson haarborstel van puur varkenshaar is zo ongeveer de Mercedes onder de borstels. Daarmee kun je goed mee dóór de vacht komen, i.p.v. er overheen te borstelen. Het is juist de bedoeling om de vacht te borstelen tot op de huid, maar dan zonder iets te forceren. Om dit te bereiken spray je eerst de gehele vacht lichtjes in met de vacht- of borstelspray. Bijvoorbeeld de oliespray van het merk Jean Pierre Héry is erg goed. De genoemde artikelen zijn verkrijgbaar op de verschillende hondententoonstellingen. Let wel op met de oliespray: vlak voor een show is het beter deze tijdelijk niet te gebruiken omdat deze de vacht te zacht en te vettig zal maken! Tijdens het dagelijks, ofwel wekelijks gebruik zal de vacht, die van nature vrij "droog"moet zijn, de vetten van de spray in enkele dagen opnemen. Na het sprayen, bostel je eerst heel lichtjes de hele vacht rondom door. De hond staat hierbij op een trimtafel met stroef oppervlak. Je begint bij de haarpunten en gaat zo, de borstel losjes vasthoudend, van onder naar boven waarbij de spray over de vacht verdeeld wordt. Daarna kun je de hond eventueel op zijn zij laten liggen en dan begint het intensivere borstelwerk, waarbij je steeds van onder naar boven werkend, ofwel met de haargroei mee, kleine laagjes van de haarpunt naar de huid toe, stevig doorborsteld. Met je ene hand hou je de haren en de huid tegen. Met je andere hand trek je met de borstel steeds scheidingen door kleine beetjes haar onder je andere hand vandaan te borstelen. Pas waneer je de nieuwe pluk helemaal hebt uitgeborsteld begin je aan het volgende laagje. En hoe kleiner de plukjes zijn en hoe steviger je de huid tegenhoud, hoe makkelijker het zal gaan. En hoe minder erg de hond het zal vinden. Als je op deze manier de hele vacht doorgewerkt hebt, neem je een hele grove kam (zo één met een plat, houten handvat) en kam je je hele hond nog eens op dezelfde wijze door. Kom je toch nog een klit tegen, dan ga je een klein stukje terug naar waar je gebleven was totdat je de klit tegenkwam. Je kunt de klit nog eens afzonderlijk insprayen en eventueel kun je deze met je vingers openscheuren of uitpluizen. Daarna met de punt van je kam beginnen net zolang totdat je met de kam helemaal door de vacht heen kunt glijden, daarbij voorzichtig de vormen van het lichaam volgend. Als je je hond net hebt ingeschreven voor een hondenshow kun je het beste proberen niet te veel haren uit de vacht te kammen, er van uit gaande dat er geen overdadige ondervacht aanwezig is. Anders is het juist beter de vacht te "ontwollen". Dat wil zeggen dat alle overtollige onderwol wordt weggekamd, zodat de contouren van de hond weer zichtbaar zullen zijn. Hiervoor volg je dezelfde procedure als hierboven beschreven.Alleen hou je de kam dan wat schuin, waardoor je de haren klem zet en het teveel aan onderwol er min of meer uit trekt. Daarbij houd je huid goed tegen en zorg dat er geen klitten meer aanwezig zijn. Zorg dat je de hond geen pijn doet door ruw te worden! Het is uiteraard van groot belang dat de hond tijdens deze borstelbehandelingen goed stil staat en/of ligt en daarvoor is vertrouwen en overgave nodig.

Uiteraard is het bij de echt zware gevallen niet meer voldoende om alleen haren borstel en gewone kam te gebruiken. Wel heel veel borstelpray die ik dan enige tijd in laat trekken. Ook gebruik ik in deze gevallen een klittenkam, die de haren doorsnijdt. De derde hond, een fauve reu ook van +/- twee jaar oud, had zulke dikke plakkaten van vervilte haren op zijn lijf staan, dat de viltlaag zelfs plaatselijk met de schaar opengeknipt moest worden om bij de huid te kunnen komen. Van daar uit kon dan, beetje bij beetje, verder gewerkt worden. Een geduldklus! Het gebruik van scherpe voorwerpen als de klittenkam is normaal geproken uit den boze omdat je hiermee de vacht altijd beschadigd. Ook de zogenaamde universeelborstel is ten sterkste af te raden. De haren kunnen hierdoor afbreken, en de vacht in z’n geheel komt er dan rafelig uit te zien, als sisaltouw. Bij een geheel vervilte vacht is zoiets echter even van ondergeschikt belang. Het grootste gedeelte van zo’n verwaarloosde vacht is verstikt. Deze dode haren kun je dan gelukkig wel weer relatief makkelijk er uit kammen. Het resultaat was, bij alle drie de briards, een dunne vacht van +/- tien centimeter lang nog. En volop ruimte voor de nieuwe haren om weer te groeien. Het kan wel een jaartje duren voordat deze honden weer een optimale vacht terug hebben. Er vanuit gaande dat ze hierna goed onderhouden worden!

Borstelen moet je niet zien als middel om klitten uit te borstelen maar om het ontstaan van klitten te voorkomen. Lukt het je zelf niet, wacht dan niet te lang maar maak een afspraak met een hondentrimsalon!

Monique Jansen.

Bürsten

Durch den intensiven Kontakt mit der Haut ist es
wichtig reine Naturmaterialien zu benutzen.

Die kräftigen Borsten vom Wildschwein haben antistatische Eigenschaften und sind konisch zugespitzt (bräunliche Spitzen). Beides zusammen macht sie ideal für Haarbürsten.

Feines Haar ist aufgrund seines geringen Haarschaftdurchmessers weniger widerstandsfähig als starkes Haar. Sie müssen daher Ihr Haar sehr behutsam behandeln.
Verwenden Sie keine steifen, kratzenden Haarbürsten;
Bürsten mit echten Wildschweinborsten sind bei feinem Haar am schonendsten.
Seit Generationen werden echte Borsten verwendet, da sie das Haar reinigen und das sanfte. Ziehen die Talgdrüsen dazu anregt, dieses feine Hautfett im Haar - von der Wurzel bis zur Spitze - zu verteilen. So entstehen natürlicher Glanz und Fülle; außerdem hilft es, gespaltene Spitzen und Spliss zu verhindern.

Reinigung der Bürste: Staub, Schmutz und Haare können mit Hilfe eines
Bürstenreinigers und ab und zu mit etwas Shampoo aus der Bürste entfernt
werden, danach Bürste mit den Borsten nach unten trocknen,
damit das Holz nicht zuviel Feuchtigkeit aufnimmt.

Warum 100 Bürstenstriche täglich ?
Früher gab es noch die Regel der täglichen 100 Bürstenstriche. Dies wurde lange Zeit ignoriert, Dank wundersamer Versprechen der Kosmetikindustrie, Haarspitzenspliss, spröde
Haare, Schuppen, usw. mit 1000-erlei Mitteln in den Griff zu bekommen.

Für das beste Haarpflegemittel brauchen Sie jedoch kein Geld auszugeben.
Jeder Mensch & Hund besitzt es selbst auf der Kopfhaut; Der natürliche Säureschutzmantel, welchen die Haarzellen produzieren.
Hier bewirkt eine Bürste mit Naturborsten (am besten Wildschweinborsten) mehrerlei:

- Durch eine ähnliche Struktur wie das menschliche und briardliche Haar, sind die Wildschweinborsten in der Lage, überschüssiges Fett aufzunehmen und beim Bürsten gleichmäßig auf das Haar bis hin zur Spitze zu verteilen (wirkt insbesondere gegen Haarspliss ).
- Staub, Schmutz und Schweiß werden ausgebürstet und können mit Hilfe eines
Bürstenreinigers (und ab und zu mit etwas Shampoo) aus der Bürste entfernt werden. Achtung waschen Sie niemals Haare und Bürste zur gleichen Zeit!!!
- Eine ideale Bürste greift durch versetzt gestanzte Borsten durch das Haar bis zur Kopfhaut und bewirkt beim Bürsten eine Massage der Haarzellen.
Die Haarmuskeln werden gestärkt und besser durchblutet.

Wichtig ist hierbei, die Haare auch gegen den Strich zu bürsten.